احسان عظیمیراد سخنگوی کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، در گفتوگو با خبرنگار خانه ملت درباره حوادث اخیر در برخی دانشگاههای کشور، این رخدادها را در امتداد برنامهریزیهای دشمنان برای ایجاد شکاف و دوقطبی سازی در جامعه ارزیابی کرد و گفت: جمهوری اسلامی طی ۴۷ سال گذشته همواره با دشمنیهایی مواجه بوده است که هدف آنها ضربهزدن به وحدت ملی، انسجام اجتماعی و ارزشهای انقلاب اسلامی بوده است. دانشگاهها همواره یکی از کانونهای اثرگذار در تحولات اجتماعی و فرهنگی کشور بودهاند و در روزهای اخیر، همزمان با بازگشایی نیمسال دوم، شاهد تلاشهایی برای استفاده ابزاری از فضای دانشگاه هستیم. دشمن میکوشد با منحرف کردن دانشگاه از مسیر اصلی خود، یعنی تولید علم، فناوری و آموزش، فضای علمی کشور را دچار التهاب کند.
نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه دانشگاه محل حضور نسل جوان، نخبگان و سرمایههای فکری کشور است، افزود: باید بر روی مدیریت دانشگاهها حساسیت ویژهای دارد و هر گونه بیثباتی در این فضا میتواند به جامعه تسری یابد.
صیانت از سه خط قرمز انقلاب در محیطهای علمی
سخنگوی کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به اینکه سه خط قرمز جدی برای انقلاب وجود دارد، تصریح کرد: جایگاه ولایت فقیه و جایگاه رهبری، حرمت شهدا و شان دانشگاهها به عنوان مراکز علمی و فرهنگی کشور، خطوط قرمزی هستند که خدشه به آنها پذیرفتنی نیست، در برخی اتفاقات اخیر شاهد اهانت به ارزشهای انقلاب، شهدا و حتی پرچم جمهوری اسلامی بودیم که این موارد نشان دهنده وجود یک طراحی مشخص برای ایجاد تنش و دوقطبی در جامعه است.
سناریوی دشمن برای بهرهبرداری سیاسی از کوچکترین حوادث
عظیمیراد با بیان اینکه دشمن در صورت بروز کوچکترین آسیب به دانشجویان یا اساتید تلاش خواهد کرد از آن بهرهبرداری سیاسی کند، گفت: هدف اصلی دشمن، استمرار فضای ناآرامی و القای تقابل در درون حاکمیت، آن هم در محیط دانشگاهها است، هوشیاری دانشجویان، اساتید و مسئولان دانشگاهی میتواند این سناریو را خنثی کند.
سخنگوی کمیسیون آموزش مجلس با انتقاد از عملکرد وزارت علوم گفت: در ماههای گذشته شاهد نوعی رویکرد انفعالی و واگرایی از مسئولیتهای حاکمیتی در وزارت علوم بودهایم. برخی انتصابات حاشیهدار، تضعیف آییننامههای حراست و کمیتههای انضباطی دانشجویی و حتی تغییر برخی مسئولان نظارتی پیش از بروز حوادث اخیر، از جمله اقداماتی بوده که زمینه بروز چالشها را فراهم کرده است، وزارت علوم باید هرچه سریعتر از رویکرد سهلانگارانه فاصله گرفته و با بازنگری در انتصابات و آییننامههای انضباطی، حرمت و آرامش محیط دانشگاه را حفظ کند.
برگزاری کرسیهای آزاداندیشی؛ مطالبهای که جدی گرفته نشد
عظیمیراد در مورد نقش کرسیهای آزاداندیشی در کاهش تنشهای دانشگاهی گفت: موضوع کرسیهای آزاد اندیشی از ماهها قبل در دستور کار بوده و حتی از روز دانشجو نیز بر آن تاکید شد، اما متاسفانه وزارت علوم اقدام موثری برای برگزاری منظم این کرسیها انجام نداده است. کرسیهای آزاداندیشی میتوانست بستری برای گفتوگوی منطقی، شفافسازی دیدگاهها و افزایش بصیرت در میان دانشجویان و اساتید باشد و از بروز برخی تنشها جلوگیری کند.
اعتراض حق قانونی است، اما هنجارشکنی سازمانیافته نه
وی با اشاره به ابعاد دیگر حوادث اخیر دانشگاهها، بر تفکیک میان «حق قانونی اعتراض» و «هنجارشکنی سازمانیافته» تاکید کرد و گفت: اصلاح فوری رویکردهای مدیریتی در وزارت علوم لازم و ضروری است، اصل برگزاری تجمعات اعتراضی در چارچوب قانون، حق دانشجویان است. همانگونه که در بسیاری از کشورهای دنیا، از جمله ایالات متحده آمریکا، دانشجویان حق دارند مطالبات خود را در قالب تجمعات بیان کنند، در کشور ما نیز این حق به رسمیت شناخته شده است.
عظیمیراد در ادامه افزود: در همان کشورها نیز محیط دانشگاه تابع ضوابط و آییننامههای مشخص و سختگیرانه است. بنابراین هیچ تعارضی میان حق اعتراض قانونی و رعایت ضوابط دانشگاهی وجود ندارد؛ آنچه محل اشکال است، عبور از چارچوبها، اهانت به ارزشها و ایجاد فضای هنجارشکنانه در محیط علمی کشور است.
واکنش قانونی برای حفظ حرمت دانشگاه الزامی است
وی با اشاره به اینکه گاهی تعداد محدودی از افراد در برخی تجمعات حضور دارند، اظهار داشت: حتی اگر تعداد اندک باشد اما رویکرد آنان متوجه اهانت به ارکان نظام، پرچم جمهوری اسلامی یا جایگاه رهبری باشد، این موضوع قابل چشمپوشی نیست و نشانهای هشداردهنده تلقی میشود؛ اگر در برابر چنین رفتارهایی واکنش قانونی و به موقع صورت نگیرد، امکان گسترش آن وجود دارد و این مسئله میتواند حرمت محیط امن دانشگاه را خدشهدار کند.
تضعیف حراست و کمیتههای انضباطی؛ خطای راهبردی
عظیمیراد با انتقاد از عملکرد وزارت علوم در حوزه نظارت دانشگاهی، گفت: متاسفانه در ماههای گذشته شاهد تضعیف آییننامههای حراست و کمیتههای انضباطی دانشجویی بودهایم و حتی برخی مدیران توانمند در این حوزه کنار گذاشته شدهاند. وقتی ساختارهای بازدارنده تضعیف شوند، طبیعی است که امکان پیشگیری از بروز هنجارشکنی کاهش مییابد. دانشگاه نیازمند مدیریت مقتدر، قانونمدار و در عین حال عادلانه است؛ نه رویکردی سهلانگارانه که موجب انفعال در برابر تخلفات شود.
وی در ادامه تصریح کرد: گزارشهایی وجود دارد مبنی بر اینکه در برخی دانشگاهها مدیرانی منصوب شدهاند که فرآیندهای استعلام قانونی آنان کامل نشده است. وزارت علوم نمیتواند با مدیران ناکارآمد یا مسئلهدار، انتظار مدیریت موفق در شرایط حساس فعلی را داشته باشد. اگر بناست با چالشهای امنیتی و فرهنگی در دانشگاهها مواجه شویم، باید بدنه مدیریتی از اقتدار، صلاحیت و پشتوانه قانونی کامل برخوردار باشد.
بازگشت برخی اساتید و دانشجویان مسئلهدار؛ نیازمند بازنگری
وی همچنین به موضوع بازگشت برخی اساتید و دانشجویان دارای سوابق مسئلهدار اشاره کرد و گفت: بازگرداندن افرادی که سابقه اقدامات تنشآفرین داشتهاند، بدون در نظر گرفتن ملاحظات قانونی و امنیتی، میتواند به بروز مجدد التهاب در محیط دانشگاه منجر شود. در شرایطی که کشور با فشارهای خارجی و تهدیدهای گوناگون مواجه است، دانشگاه باید در خط مقدم همدلی، اتحاد ملی و پیشرفت علمی قرار گیرد، نه اینکه به بستری برای اجرای سناریوهای تنشآفرین تبدیل شود.
نظارت مجلس بر عملکرد دولت، فراتر از روابط دوستانه با وزرا
سخنگوی کمیسیون آموزش مجلس در ادامه خاطرنشان کرد: کمیسیون آموزش مجلس با جدیت عملکرد وزارت علوم را رصد خواهد کرد؛ دوستی با وزرا نباید مانع انجام وظایف نظارتی مجلس شود و این موضوع نیازمند بازنگری جدی در رویکردها است. انتظار داریم رویکرد انفعالی جای خود را به مدیریت فعال، قانونمدار و هوشمندانه بدهد. دانشگاهها باید محیطی امن، آرام و در عین حال پویا برای گفتوگوی منطقی، برگزاری کرسیهای آزاداندیشی و پیشبرد علم و فناوری باشند و هرگونه بیتوجهی به این اصول، هزینههای سنگینی برای نظام آموزشی کشور به همراه خواهد داشت.
دغدغههای معیشتی اساتید و ظرفیت مغفول تشکلهای دانشجویی
وی به شرایط اقتصادی و معیشتی اساتید اشاره کرد و گفت: بسیاری از اساتید با وجود تحصیلات و مسئولیتهای علمی، حقوق مناسبی دریافت نمیکنند و تحت فشار برای ارتقا و تولید مقاله هستند. این نارضایتیها میتواند به کاهش انگیزه و اثرگذاری علمی آنان منجر شود. تشکلهای دانشجویی فعال، از بسیج و انجمنها تا جامعه علمی، میتوانند نقش تربیت و هدایتکننده دانشجویان در مسیر حمایت از انقلاب و توسعه علمی کشور داشته باشند؛ مشروط بر اینکه وزارت علوم و مسئولان دانشگاهها به آنها اعتماد کنند و حمایت نمایند.
افق مطلوب؛ دانشگاهی امن، پویا و پیشرو در مسیر تحول
عظیمیراد در پایان تاکید کرد: دانشگاهها باید محیطی امن، پویا و علمی باشند، کرسیهای آزاداندیشی و مناظرات منطقی برگزار شود و هرگونه ضعف مدیریتی، هنجارشکنی یا سهلانگاری در دانشگاهها به سرعت اصلاح گردد تا نسل جوان و نخبگان کشور بتوانند در خط مقدم علم، فناوری و تحول اجتماعی ایفای نقش کنند./
پایان پیام
نظر شما