به گزارش خبرنگار خانه ملت، هم‌زمان با نخستین روز از سی‌وچهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران، آئین رونمایی از تازه‌ترین منشورات کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، پیش از ظهر امروز (شنبه ۲۳ آبان‌ماه) با حضور حمیدرضا حاجی‌بابایی، نایب رئیس مجلس، محسن اسماعیلی، معاون پارلمانی رئیس‌جمهور، حسین انتظامی، معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مسعود معینی‌پور، رئیس کتابخانه مجلس و جمعی از مسئولان فرهنگی برگزار شد.
بدون نظم، فرهنگ و آگاهی در کشور، دفاع سخت هم ثمری نخواهد داشت
مسعود معینی‌پور، رئیس کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس در این مراسم ضمن تقدیر و تشکر از حضور و همراهی مهمانان جلسه، گفت: شایسته نیست در جلسه‌ای که در رابطه با کتاب و علم و بحث دانایی و آگاهی صحبت می‌شود، یادی از امام شهید ما نشود؛ چراکه اگر ما در بحبوحه خطراتی که در اطراف کشورمان وجود دارد، الان اینجا نشستیم و درباره کتاب گفت‌وگو می‌کنیم، به صلابت آگاهی و دانایی و شرافت علم آن بزرگوار و آینده نگری و افق بلند نگاه ایشان است؛ که اگر نظم و فرهنگ و آگاهی در کشوری نباشد، دفاع سخت هم ثمری نخواهد داشت. آنچه که این روزها در میدان‌ها مشاهده می‌کنیم و زیست روزمره‌ای که داریم، هم همه برآمده از امید به آینده‌ای است که او برای ما آفریده است.
معینی‌پور در ادامه ضمن تشکر از مدیران پیشین کتابخانه مجلس و مجموعه پژوهشگران و اندیشمندانی که در کتابخانه مجلس زحمت کشیدند، عنوان کرد: ثمره حضور آن‌ها قریب ۶۰۰ عنوان کتابی است که تا به حال در کتابخانه مجلس به طبع رسیده و در فضای علمی کشور و دنیا قابل استفاده است.
وی با تأکید بر اینکه کتابخانه مجلس جایگاه رفیع و شریفی در فضای فهارس نسخ خطی در دنیا و فضای کتابخانه‌ای دنیا دارد، اضافه کرد: ما در جلسات ایفلا یا گفت‌وگوهایی که با دیگران در کشورهای دیگر انجام می‌دهیم، شاهد هستیم که ثمره زحمات همه این اساتید چگونه بروز و ظهور کرده است و این میراثی که به دست ما رسیده است، باید ادامه پیدا کند.
رئیس کتابخانه مجلس با بیان اینکه از طرفی نیازهای پیش رو و آینده کشور، نیازمند کارهای جدیدی است و گویی ما باید میراثی برای آیندگان هم تولید کنیم؛ ادامه داد: هم حفظ و نگهداری و صیانت از میراث گذشتگان و اطلاع و باز نشر و تحقیق درباره آن‌ها خیلی کار مهم و قطعاً کار ما است و هم تولید آثار خوب و مفید و متناسب با فضای مسائل آینده کشور و دنیا هم کار ما است.
معینی‌پور قریب به ۵۰ عنوان کتابی که تا آخر سال رونمایی می‌شود را ثمره ۲ سال گذشته تا به الان کتابخانه مجلس خواند و گفت: طراحی و برنامه‌ریزی هر کدام از این آثار حداقل از ۱۸ ماه قبل شروع شده است و امروز یک به یک ثمرات آن دیده می‌شود.
تراکم تجربی ۵ دهه جمهوری اسلامی نیازمند بازخوانی است
وی با بیان اینکه تراکم تجربی ۵ دهه جمهوری اسلامی هم در حوزه فرهنگ، هم در حوزه علم، سیاست، اقتصاد و هم در حوزه مسائل اجتماعی و بین‌المللی قطعاً نیاز به بازخوانی دارد؛ تصریح کرد: در همین راستا کتابخانه مجلس با برنامه‌ریزی و با گفت‌وگو و مشورتی که با اهل فکر و هیئت امنای این کتابخانه شد؛ شعار گنجینه روایت حکمرانی را برای خودش انتخاب کرد؛ زیرا اولین سامانه علمی مستقر حکمرانی در کشور است؛ بنابراین سنخ برخی از کارهایی که در دست داریم، اعم از کتب و آثار و نشریات و کارهای جدیدی که در حوزه مطبوعات، سندپژوهی و حتی بازخوانی و تصحیح آثار خطی؛ دربردارنده این رویکرد است که مواجهه با تراکم تجربی پنج دهه اخیر جمهوری به عنوان یک سرمایه تاریخی به چه نحوی باید انجام شود. زیرا این ۵ دهه در تاریخ تحقیقاً بدیل ندارد که یک نظام شیعی حکمرانی کند و در آستانه و لبه بسیاری از اتفاقات بزرگ در دنیا بایستد.
رئیس کتابخانه مجلس با بیان اینکه حوزه تقنین هم به‌طور ویژه کار ما است، ادامه داد: چند سالی است که در دنیا یک ترم در حوزه تقنین به عنوان تغییر ساختار تقنین در دنیا شکل گرفته است و کتب مختلفی در این حوزه ترجمه شده و یک‌سری کارگروه ویژه در موضوع تراکم تجربی حوزه قانونگذاری شکل گرفته است. در کشور ما هم از مجلس شورای اسلامی دوره اول تا دوره دوازدهم، مجلس سنا و قبل از آن مجلس شورای ملی، مباحث بسیار ارزشمندی در اختیار ما قرار داده است که تنه به تنه کشورهای بزرگی می‌زند در حوزه قانونگذاری ساختار و نهاد تقنینی داشتند.
معینی‌پور در پایان اشاره‌ای هم به کتاب «نهاد ناظر در گذار» که با همکاری مهدی مشکی‌باف درخصوص تراکم تجربی که در حوزه شورای نگهبان وجود دارد، نگاشته است؛ کرد و گفت: سوال اصلی این کتاب این است که آیا مسئولیت اجتماعی متوجه شورای نگهبان هست یا نه؛ زیرا اگر بگوییم مسئولیت اجتماعی متوجه شورای نگهبان نیست، پنج دهه اخیر را یک جوری مطالعه می‌کنیم و اگر مسئولیت اجتماعی متوجه آن باشد، مسئولیت اجتماعی در شناخت، تایید یا رد قوانین و مباحث دیگری که وجود دارد، در همین حوزه قابل گفت‌وگو و بررسی است.
روایت واقعیت‌های تاریخ ایران از مسئولیت‌های خطیر نخبگان است
حمیدرضا حاجی بابایی، نایب رئیس مجلس شورای اسلامی نیز ضمن گرامی‌داشت یاد و نام رهبر شهید انقلاب، گفت: خوشحالم امروز در جمعی حضور پیدا کردم که دغدغه آن‌ها نوشتن تاریخ و واقعیت‌های اجتماعی است و امروز هم قرار است کتاب‌هایی رونمایی شوند که در این مقوله‌اند و در رابطه با تاریخ ایران، تاریخ مجلس و واقعیت‌های اجتماعی و تاریخ ایران سخن خواهند گفت و برای مردم هدیه و تحفه‌ای خواهند داشت.
نایب رئیس مجلس شورای اسلامی ضمن تشکر از زحمات مدیران و پژوهشگران و اندیشمندان در طول دوره‌های گوناگون در کتابخانه مجلس؛ عنوان کرد: علی‌رغم همه زحماتی که کشیده شده و تلاش‌هایی که انجام شده، که همه هم قابل تقدیر است، یکی از نکاتی که باید نخبگان ما درخصوص تاریخ معاصر، به‌ویژه ۵ دهه گذشته در نظر داشته باشند این است که هنوز نتوانستیم تاریخ مردم ایران در پنج دهه گذشته را، آن‌طور که در شان مردم بزرگ ایران است، روایت کنیم.
حاجی‌بابایی با تأکید بر اینکه روایت واقعیت‌های ایران، به‌ویژه در پنج دهه انقلاب اسلامی یکی از مسئولیت‌های خطیر و بزرگ برعهده نخبگان است، تصریح کرد: روزی که ما بتوانیم روایت‌مان را از تاریخ خودمان به واقعیت‌های اجتماعی و اتفاقاتی که افتاده، نزدیک کنیم؛ شاید یکی از بهترین روزهای ما باشد. روایت یک حادثه مهم مثل مدرسه میناب، شاید از مهم‌ترین موضوعاتی است که بتوان با روایت آن واقعیت‌های ایران و قله‌های بلندی که ملت ایران فتح کردند را به تاریخ نشان داد.
وی در بخش دیگر صحبت‌های خود با طرح این سوال که تاریخی که می‌نویسیم را باید عوام بفهمند یا خواص؟ عنوان کرد: در پاسخ به این سوال به نظر می‌رسد باید یک قله بلند تعریف کنیم که بتواند همه این‌ها را در آن واحد در خود جا دهد؛ که می‌توان از آن تحت عنوان «عمومی فرا عمومی» نام برد. یعنی کتابی که هم عموم و هم خواص بتوانند استفاده کنند و هم ویژگی‌های خواص و عوام همه را با همدیگر در خود داشته باشد و زبان و قلم کتاب بتواند همه ملت را پوشش دهد.
نایب رئیس مجلس شورای اسلامی در بخش پایانی صحبت‌های خود با بیان اینکه کاری که امروز کتابخانه مجلس انجام می‌دهد، کار بزرگ و قابل تقدیری است؛ اضافه کرد: از قبل هم مسئولان کتابخانه مجلس کارهای خوبی را شروع کردند؛ اما کاملا مطلع هستم که آقای معینی‌پور و همکاران او در این دوره خیلی فعال با موضوع برخورد می‌کنند و در بیان مطالب از متفکرین و اندیشمندان و صاحبان قلم، فکر و تریبون استفاده می‌کنند و یک نوع عمومیت به کار میدهند که حسن کار آن‌ها است.
حاجی بابایی با تأکید بر اینکه واقعیت‌ها باید آن‌طوری که وجود دارد، بیان شود؛ اضافه کرد: کتابخانه مجلس در این مسیر قدم‌های خوبی برداشتند. مجلس شورای اسلامی هم کمک‌های خوبی در این رابطه دارد. امیدواریم که درخصوص مجلس هم در طول پنج دهه گذشته یک تبیین صورت بگیرد و تاریخ ماندگاری از مجلس شورای اسلامی در این دوران بزرگ برای عموم معرفی شود.
سابقه ۱۲۰ ساله پارلمان ایران در مقابل کشورهای منطقه که تازه با این مفهوم آشنا شدند، یک ویژگی تمدنی است
حسین انتظامی، معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز در سخنانی کوتاه با اشاره به سابقه ۱۲۰ ساله پارلمانی کشور، گفت: در کشورهای منطقه که تازه با این مفهوم آشنا شدند، یکی از ویژگی‌های تمدنی ما است، بنابراین هرچقدر کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی سوابقی که در خودش دارد را منتشر کند، همه نشانه‌ای از جنبه تمدنی جمهوری اسلامی ایران و درس‌آموز برای دیگرانی است که تازه می‌خواهند با مفاهیم مردم‌سالاری آشنا شوند، بنابراین خودش فی‌نفسه دارای ارزش است.
معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه باید کار آقای معینی‌پور و همکاران او در کتابخانه مجلس را قدر دانست؛ اضافه کرد: معمولاً در چنین مراکزی یک بخل اطلاعاتی وجود دارد؛ اما خوشبختانه انقلابی که آقای جعفریان در ایامی که در کتابخانه مجلس بودند در جهت آزادسازی اطلاعات و اینکه برای همه پژوهشگران قابل دسترس باشد را شروع کرد، همچنان ادامه دارد. لذا از این جهت هم هم قدردانی می‌کنیم و هم تبریک می‌گوییم.
انتظامی در پایان با اشاره به آثاری که در این جلسه رونمایی شد، هم عنوان کرد: بخشی آثاری که امروز اینجا رونمایی شد هم از جنبه‌های تقنینی است که هم به پژوهشگران و هم به نمایندگان مجلس کمک می‌کند.
۲ نگاه افراطی و تفریطی حوزه کتاب
محسن اسماعیلی، معاون راهبردی و امور مجلس رئیس‌جمهور، دیگر سخنران این مراسم نیز با تبریک انتشار آثار ارزشمند و جدید کتابخانه مجلس، یاد و خاطره بزرگان این حوزه، از جمله مرحوم آقای حائری را گرامی داشت و در ادامه با اشاره به ۲ نگاه افراطی و تفریطی در عرصه کتاب و پژوهش گفت: در حوزه کتاب با دو نگاه نادرست مواجه‌ایم؛ نگاه نخست متعلق به کسانی است که به پندار خود با نادیده‌گرفتن میراث گذشته، به نوآوری می‌بالند، و نگاه دوم متعلق به کسانی است که معتقدند «هرچه لازم بوده پیشینیان نوشته‌اند و نیازی به تألیف جدید نیست»؛ که هر دو نگاه اشتباه است؛ چراکه کاروان علم همواره در حال حرکت است و وظیفه ما مر شکنی علمی و عرضه ظرف‌های نو است؛
معاون پارلمانی رئیس جمهور با اشاره به جمله‌ای از ابن‌ادریس حلّی در مقدمه «سرائر» که زیان‌بارترین جمله برای بشریت را همین پندار می‌داند که گویی حرفی برای گفتن نمانده است؛ اضافه کرد: از سوی دیگر، نباید از ارزش تاریخ علم و ضرورت احیای آثار گذشتگان غافل بود.اسماعیلی در بخش دیگر صحبت‌های خود با اشاره به ظرفیت‌های عظیم کتابخانه مجلس و دسترسی به منابع دست‌نخورده تاریخی، تصریح کرد: دسترسی به این آثار و مطالعه مشروح مذاکرات ادوار مجلس شورای اسلامی در سال‌های گذشته، گنجینه‌ای بسیار آموزنده و کاربردی برای پژوهش‌های حقوقی و علمی فراهم کرده است.
معاون راهبردی و امور مجلس رئیس‌جمهور در ادامه ضمن تمجید از رویکرد آزادسازی اطلاعات که از دوران مدیریت دکتر جعفریان در کتابخانه مجلس آغاز شد، خواستار استمرار این رویه و اختصاص بودجه مناسب به کتابخانه مجلس شد تا امکان احیا و انتشار آثار با بهای مناسب یا حتی رایگان فراهم شود.
اسماعیلی در بخش پایانی صحبت‌های خود آثار مکتوب گذشتگان را شناسنامه و هویت ملی و فرهنگی ایرانیان و میراثی متعلق به بشریت خواند و با تحسین حضور بیش از ۲۵۰ شبی مردم در میادین، گفت: امتداد حضور مردم ایران در میادین و خیابان‌ها و ایستادگی ملت ایران در برابر هجمه‌های جهانی را نباید یک اتفاق دانست، بلکه این این عمل نتیجه ۱۴۰۰ سال تاریخ و فرهنگ ایرانی و اسلامی دانست که امروز ظهور و بروز پیدا کرده است.
معاون پارلمانی رئیس جمهور در پایان ضمن اشاره به مباحث فقهی پیرامون مالکیت فکری و بهره‌گیری از دستاوردهای علمی دیگران، از تلاش‌های دست‌اندرکاران کتابخانه مجلس و معاونت پژوهشی این مرکز تقدیرو ابراز امیدواری کرد که با تأمین بودجه مناسب، حجم و کیفیت فعالیت‌های این مرکز در آینده بیشتر و سال آتی در چنین روزی، به جای ۱۵ اثر از ۱۵۰ اثر جدید کتابخانه مجلس رونمایی شود.
رونمایی از ۱۵ اثر تازه منتشر شده در کتابخانه مجلس
در این مراسم ۱۵ اثر تازه منتشر شده در کتابخانه مجلس با عناوین «قانونگذاری کیفری چین (گذار به سیاست پیشگیرانه در پرتو متمم هشتم قانون جزای چین)» نوشتۀ ینگ‌جی، ترجمۀ امیرکیا عامری‌ثانی و فاطمه محسنی؛ «نهاد ناظر در گذار (درآمدی بر کالبدشکافی تاریخی شورای نگهبان)» نوشتۀ مسعود معینی‌پور و مهدی مشکی‌باف؛ «حکمت عملی در سیاست‌نامه‌های فارسی» به کوشش هوشنگ خسروبیگی؛ «رهنمودهای اتحادیه بین‌المجالس برای استقرار هوش مصنوعی در پارلمان‌ها» ترجمه کیانوش بیاتی؛ «بایسته‌های تقنینی کیفرگذاری (اصول کیفرگذاری در نظام حقوق کیفری ایران)» نوشتۀ نیما مُرَوّج؛ «فرایند توسعه: از قانون تا اجرا (تحلیل تعاملات مجلس شورای ملی و دولت در پیشبرد برنامه‌های توسعه عمرانی ۱۳۵۷-۱۳۴۱)» نوشته مرتضی نورایی، علی‌اکبر جعفری و کیمیا کشتی‌آرا؛ «الهیات عملی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران» نوشته رضا انصاری؛ «تحلیل مشارکت سیاسی در انتخابات ادوار پنجم تا بیست‌وچهارم مجلس شورای ملی در اصفهان» نوشته مرتضی نورایی، محمد افقری و مرتضی دهقان‌نژاد؛ «هاتف شرقی (اسلام الهام گرفته از انقلاب اسلامی ایران در تجربه ترکیه مسلمان)» ترجمه رامین مددلو؛ «رهنمودهای ایفلا برای کتابخانه‌های پارلمانی» ترجمه کیانوش بیاتی؛ «طریقت جمع (درآمدی بر نظام تربیت عرفانی امام خمینی)» نوشته مهدی شبان؛ «تذکره بی‌نظیر» تألیف میرسید عبدالوهاب افتخار دولت‌آبادی، تحقیق و تصحیح: امید سُروری؛ «نامه صدرا (ارج‌نامه استاد علی صدرایی خویی)» به کوشش مجید جلیسه؛ «فهرست اسناد کتابخانه مجلس شورای اسلامی (اسناد عرایض دوره نهم مجلس شورای ملی) جلد پانزدهم» به کوشش مریم نیل‌قاز و «دیوان جنید شیرازی» به تصحیح امید سُروری رونمایی شدند./
پایان پیام
نظر شما